حیدریم

بابا مهربان؛ پدر فراموش شده شهید/ فقر در برابر ایثار زانو زد

heidariam — Mon, 09 Apr 2012 16:14:00 GMT


بابا مهربان؛ نگاههای پرمهر اما رنجورت از چه سخن می گفت، حتی دیوارهای خانه محقرت با آن سقف ترک خورده راز نگاههایت را می دانست اما کسی نخواست در این دیاری که به فراموش کردن مهربانان عادت دارد متن نگاههای تو را بخواند. شاید انتظار روزی را می کشیدی که فرزند شهیدت دست تو را بگیرد و از این دیار فراموش شده رهایت کند!
به گزارش خبرنگار مهر، بابا مهربان شیرمردی بود که تنها نامش در لیست پرونده فرزند شهیدش قید شده و به غیر از پنج نفر از اعضای خانواده اش که در کنارش بودند، بی نام و نشان در این شهر زندگی کرد، قرار بود قصه پر رنج بابا مهربان را بازگو کنیم که خبر آمد به دیار باقی پیش فرزند شهیدش پر کشیده پس به یاد او این گزارش را می خوانیم. برای دیدنش بعد از کلی گشتن در کوچه پس کوچه های باریک و درهم ریخته محله وحدت در منطقه سلمان آباد از مناطق حاشیه ای و فقیر به خانه ای رسیدم که در دل دیگر خانه های قد کشیده گم شده بود، "بختیار مهربان" تنها کسی بود که باید ملاقات می کردم تا کمی از فرزند شهیدش برای ما بگوید. اما او نه قدرت حرکت داشت و نه توانایی شنیدن و حرف زدن. نگاههای پر مهر ولی رنج کشیده اش وادارمان کرد که به جای فرزندش شهیدش "قوتاز مهربان" از خود او و نامهربانیهایی که در حقش روا شد، بنویسم. از مردی که با جسمی نحیف اندام و رنجور روی تخت آهنی زنگ خورده و کهنه در گوشه ای از اتاق کوچک با دیوارهایی که رنگ زغال به خود گرفته، افتاده بود. دانه های تسبیح روی دستان لاغر و استخوانی اش به سختی جابجا می شد، از عمق نگاهایش می شد فهمید تا کنون کمتر کسی پیدا شده که بگوید پدر حالت چطور است؟ کم و کسری نداری؟ تو که تنها پدر شهید و بقیه اعضای خانواده ات نیستی تو پدر یک ملتی چرا که شهید از آن این ملت است. پسر دیگرش "قهرمان مهربان" به همراه زن و پنج فرزندش تنها کسانی هستند که مانند شمع به دورش می چرخند و فقر و نداری چیزی از گذشت و ایثار آنها در تیماری از پدر کم نمی کند. قهرمان می گوید: پدرم بیشتر از پنج سال است که در اثر سکته مغزی قدرت تکلم و شنوایی خود را از دست داده حتی قدرت کوچکترین حرکتی ندارد، هر روز باید چند بار جابجایش کنم تا زخم بستر نگیرد، به خاطر اینکه در تمام ساعات شبانه روز باید مراقبش باشم، از کار بیکار شده ام و مشکل مالی ما دو چندان شده است. تنها درآمد این خانه محقر از حقوقی ناچیزی که اداره بنیاد شهید به پدر شهید می دهد، تامین می شود. قهرمان می گوید: حقوق دریافتی نزدیک پنج میلیون ریال است که به پدر و همسر شهید به طور مشترک می رسد، بخشی از این مبلغ برای وامی که جهت معالجه پدرم گرفتم هر ماه کسر و مابقی نیز خرج دارو و وسایل مورد نیازش می شود. خیلی از ما امروز مفهوم دیگری از خانواده شهید داریم خیلی راحت بعد از سالها پشت سرشان می گوییم "هر چه خواستند به آنها داده شده حتی بیشتر از حقشان" به خیال اینکه دیگر دینی بر گردن کسی ندارند به غیر از زخم زبان زدن کاری از دستمان بر نمی آید، اما نه اینکه اگر همین پدر شهید و پدرانی چون او نبودند و از فرزندشان نمی گذشتند، معلوم نبود چه سرنوشتی داشتیم؟ حمام؛ بزرگترین آرزوی خانواده شهید عروس این خانواده و همسر قهرمان که بیشترین دغدغه زندگی اش تمیز بودن ملافه های پدر شوهر است با تمام وجود به شوهرش کمک می کند تا مبادا بابای خانه احساس تنهایی کند، تربیت فرزندان از یک طرف و رسیدگی و پرستاری از پدر شهید از طرف دیگر وظیفه او را دو چندان کرده است، اما تاکید می کند که "بیشتر از پدرم دوستش دارم و نگاه پر مهر او برای ما برکت بزرگی است". او تنها آرزویی که دارد این است که ای کاش خانه محقرشان یک حمام داشت تا مجبور نشود به خاطر سرمای هوا و نبود جای مناسب برای شستشو به همسایگان رو بیندازد تا ملافه های پدر شوهرش را در حمام آنها تمیز کند، هر چند دیگر سرمای هوا برایش معنا ندارد و با آموزشی که در مکتب ایثار شهدا آموخته ساعتها کنار حوض حیاط زیر آب سرد رختهای چرک شده را می سابد. او می گوید: تا چند ماه پیش که تخت پیدا نکرده بودیم تمام ملافه و فرش زیر پدر شوهرم کثیف می شد و مجبور بودم ساعتها برای تمیز کردنشان وقت بگذارم برای من کار کردن هیچ مشکلی ندارد ولی از اینکه گاهی پدر شوهرم زیر دین همسایگان قرار می گیرد، ناراحت می شوم. تخت کهنه ای که وجود آن غنیمتی برای خانواده مهربان محسوب می شود، پس از کلی رفت و آمد و التماس و خواهش به دستشان رسیده است. قهرمان می گوید: نبود تخت مناسب سبب شد کمر پدرم به علت زخم بستر سوراخ سوراخ شود، تحمل این وضیعت برایم عذاب آور بود تا اینکه بنیاد شهید این تخت را بعد از کلی گلایه و واسطه برای ما اجاره داد آن هم زیاد استاندارد نیست نداشتن حفاظ کنار تخت سبب شده پدرم در خواب چند بار به زمین بیفتد و استخوانهای دست و پایش از این حادثه آسیب جدی ببیند. این برادر شهید برای اینکه از این اتفاق جلوگیری کند تا صبح کنار تخت پدر کشیک می دهد و هر دقیقه از عمرش را کنار او سپری می کند تا مبادا ناله ای از پدر، دل رنجورش را بیشتر آزار دهد. او می گوید: "نگهداری از پدر و مادر افتخار بزرگی برای فرزندان است مادرم نیز ده سال در اثر سکته مغزی زمین گیر بود و تا آخر عمرش از او پرستاری کردم و از این بابت خیلی خوشحالم". قهرمان با غرور بارها این جملات را تکرار کرد. حمامی به وسعت یک تشت قهرمان حرفهای زیادی برای گفتن دارد او از اینکه هر روز باید پوشاک پدر زمین گیرش را عوض کند و هفته ای یکبار روی بخاری آب گرم کند و پدرش را داخل تشت حمام کند، ابایی ندارد. وی اضافه می کند ای کاش درآمدش به اندازه ای بود که می توانست برای خانه حمام بسازد تا حین حمام، پدرش اذیت نشود و یا اینکه تخت و ملافه هایی تهیه می کرد تا پدرش کمتر دچار زخم بستر می شد. بنیاد شهید حق پرستاری نمی دهد از او درباره حق پرستاری که به پدر و مادران شهید بیمار و ایثارگران بالای 70 درصد تعلق دارد، می پرسم؛ جوابش گلایه است: برای دریافت حق پرستاری چند بار به بنیاد شهید مراجعه کردم ولی فایده ای نداشت، می گویند چون حقوق می گیرد این قانون شامل او نمی شود، ولی کسی نمی پرسد این چند هزار ریال چه دردی از پدرم را درمان می کند، تنها برای خرید پوشاک اش در هر ماه چند صد هزار ریال باید خرج کرد از آن گذشته گاه برای خرید یک شربت سینه چهار هزار تومانی از دیگران قرض می گیرم تا پدرم شبها با آرامش بخوابد. این برادر شهید انتظاری از هیچ کس و از هیچ مسئولی ندارد، اما با انتقاد می خواهد حداقل کسانی که در سالهای اخیر به اسم دیدار از خانواده شهدا به خانه شان آمده اند واقعا شنونده درد و مشکلات آنها باشند. دیدار مسئولان در حد شعار است قهرمان می گوید: از بیناد شهید و سپاه دو بار برای دیدار از پدرم آمدند و هر بار دلمان روشن شد که حداقل بخشی از مشکلات پدرم به زودی حل خواهد شد ولی هیچکدام از قولهایی که داده اند تاکنون عملی نشده است. وظیفه و عمل به آن رسالتی است که بر عهده هر یک از ما گذاشته شده است، حال اگر این وظیفه در قبال خانواده شهدا باشد بسی سنگین تر است در مقابل این خواسته قهرمان حرفی برای گفتن پیدا نکردم او حق داشت؛ از حرف تا عمل فاصله است وقتی می گوییم به خانواده شهدا مدیونیم چند بار از خود پرسیده ایم مدیون یعنی چه؟ یعنی اینکه روبرگرداندن و چشم بستن و فراموش کردن، یعنی بی تفاوتی در قبال کسانی که به فرزند خود درس ایثار و شهادت آموختند و راهی جبهه کردند و سالهاست بعد از شهادت فرزندش صبر پیشه کرده و هیچ انتظاری از دیگران ندارند؟ مدیون یعنی اینکه هر سال به مناسبتهای مختلف دیدار از خانواده شهدا را جزو برنامه های خود قرار دهیم تا آخر سال پرونده عملکرد و بیلان کاری سنگین تری ارائه دهیم؟ برای قهرمان دیدن چهره رضایت بخش پدر مهمتر از نیازهای همسر و فرزدان است، خرید گوشت و دیگر مایحتاج ضروری در خانه آنها به رویایی تبدیل شده و اگر مقداری پول به دست آورد سعی می کند غذایی که برای پدرش مناسب باشد، تهیه کند. خانواده شهدا انتظاری از دیگران ندارند قهرمان می گوید: دیگران فکر می کنند که خانواده شهید از زندگی آنچنانی برخوردار هستند و پول بیت المال به آنها می رسد در حالیکه این طور نیست، چراکه اگر چنین بود سقف خانه را آسفالت می کردم تا آب سرمان چکه نکند، خانواده شهدا هیچ انتظاری از دیگران ندارند یک دیدار خشک و خالی نیز ما را خوشحال می کند. وی صحبتهای خود را تنها یک درد و دل می داند و اعتقاد دارد زندگی خانواده های شهدا با پستی و بلندیهای زیادی همراه است و همه این گرفتاریها یک صدم ایثارگریهای شهدا در جبهه ها نیست. برادر شهید قوتاز مهربان اضافه می کند: ما یاد گرفته ایم از خدا طلب صبر کنیم تا در آخرت شرمنده شهدا نشویم، از خدا می خواهم گناهان ما را به خاطر برادر و پدرم ببخشد و ما را گرفتار بلاهای بزرگ نکند. تکلیفی که ادا نمی شود وقتی سخن از شهید به میان می آید خود به خود از خود گذشتگی و ایثار ذهنمان را پر می کند، شهدا رفته اند و جای خالی ایثار و از خود گذشتگی آنها را خانواده هایشان نثار جامعه می کنند و الگویی برای سایر افراد هستند. اما ما در مقابل این همه ایثار چه کرده ایم روزی می رسد که باید چراغ به دست به دنبال یافتن نشانی از پدران و مادران شهدا باشیم. هر روز شاهد از دست دادن این یادگاران که حضرت امام (ره) از آنها به عنوان ذخایر انقلاب یاد کرده اند، هستیم. همین چند وقت پیش، پدر شهید حسین گنجگاهی، پدر شهید جهانگیرزاده و مادر شهید جعفرخراسانی از بین ما رفتند و بعد از رفتن آنها تازه متوجه می شویم که چه ذخایری را در حال از دست دادن هستیم. خیلی از آنها در قربت و تنهایی به دیار باقی می روند و همچنان بی خبر می مانیم. و بعد از آن جز تسلیت چیزی برای گفتن نداریم حتی کلمه ای از اینکه آنها و فرزند شهیدشان چه کسانی بودند سخنی به میان نمی آید. تا کنون چند بار حسرت دیدار و گفتگو با یک پدر و مادر شهید و یا یک جانباز قطع نخاع را همچون ورزشکاران و یا یک چهره سینمایی داشته ایم؟ کدام مسئول در عمل این حرف را "همه ما مدیون خون شهدا هستیم" که بارها پشت تریبون تکرار می شود، در عمل نشان داده است تا خانواده شهیدی همچون مهربان کمتر با سختیهای زندگی دست و پنجه نرم کنند. به گفته مسئولان بنیاد شهید، استان اردبیل سه هزار و 400 شهید دارد، خیلی از پدران آنها تاکنون به دیار باقی شتافته اند و اگر اندکی بگذرد باقی این پدران نیز به فرزندان شهیدشان خواهند پیوست تا زحمت را از دوش مسئولان بی عمل کم کنند . ................................... گزارش: محمد میرزایی ناطق عکس: وحید مقدم

دیپلم افتخار بهترین طراحی پوستر فیلم برای کار کپی شده!!!

heidariam — Tue, 14 Feb 2012 15:28:00 GMT

پوستر فیلم اینجا بدون من - کار احسان برآبادی

اساتید داور در بخش مواد تبلیغی پوستر فیلم سی امین جشنواره بین المللی فیلم فجر دیپلم افتخار را به یکی از کارهای کپی شده از پوستر های لاتین اهدا کردند با تمام وسواس و سختگیری که انجام گرفت و حتی یکسری از کارهای قابل دفاع حذف شد ماحصل قضاوت متاسفانه چیزی جز یک داوری غیر حرفه ای و ناآشنا به وضعیت امروز سینمای ما نبود !!!

پنج عکاس، فیلمبردار و کارتونیست می‌خواهند بهترین پوستر سینمای ایران را معرفی کنند! جای خالی گرافیست

heidariam — Thu, 26 Jan 2012 16:48:00 GMT

داوران بخش اقلام تبلیغاتی جشنواره‌ فیلم فجر معرفی شدند.

براساس خبر اعلام شده از سوی سایت یس امین جشنواره بین المللی فیلم فجر ، حسین زندباف، محمد رضا شرف‌الدین، مرتضی پورصمدی، محمد علیقلی‌زاده و محمدحسین نیرومند به عنوان داوران بخش اقلام تبلیغی جشنواره فیلم فجر، آثار رسیده به مسابقه پوستر فیلم، مسابقه گرافیکی محیطی فیلم، مسابقه عکس فیلم و مسابقه تیزر و آنونس فیلم را داوری می‌کنند.

داوران معرفی شده، هیچ سابقه فعالیت یا تحصیل در زمینه گرافیک ندارند:

حسین زندباف: تدوین‌گر، تهیه كننده و كارگردان سینما

محمد رضا شرف‌الدین: فارغ‌التحصیل رشته عکاسی از دانشگاه تهران

مرتضی پورصمدی: عکاس و فیلمبردار

محمد علیقلی‌زاده: فیلمبردار و عكاس

محمد حسین نیرومند: لیسانس طراحی صنعتی و مدیر مسئول سابق كیهان كاریكاتور

!!! ...... از همین انتخاب داوران بخش مواد تبلیغی سی امین جشنواره بین المللی فیلم فجر نتیجه داوری مشخص است قطعا حرفه ای نخواهد بود.

طراحی پوستر نخستین جشنواره فیلمنامه نویسی انقلاب اسلامی

heidariam — Wed, 19 Oct 2011 14:16:35 GMT

غبارروبی مضجع ثامن‌الحجج حضرت امام رضا علیه‌السلام

heidariam — Thu, 15 Sep 2011 15:37:00 GMT

ادامه عکسها در khamenei.ir

کپی پوستر فیلم ماتریکس برای روی جلد مجله همشهری جوان

heidariam — Sun, 11 Sep 2011 17:39:00 GMT

مجری/ محمدرضا دوست محمدی

ادامه آثار در سایت گرافیک نت

دوست محمدی یکی از طراحان گرافیک بااستعداد کشورمان است از آنجایی که طرح مورد نظر برای امثال ده نمکی نیست فریاد آقایان دلسوز و کارشناس بلند نیست و ... از این موارد حتی از طراحان پیشکسوت و صاحب نام کشور هم به وفور دیده شده ولی چون صاحب نام و استاد هستند کسی اعتراضی ندارد ...

مطلب قبلی/ مچگیری از سارقان هنری!

----------------------------------------

بی خردی بنام جواد آقایی رئیس دفتر رضا شکیبایی سردبیر روزنامه لجن امروز (وطن امروز) در وبلاگ خود مطلبی منتشر کرده که بار دیگر خط فکری و بیمارگونه این جماعت که نمونه ای از قضاوتهای مغرضانه و جاهلانه و غیر حرفه ای را برای کسانی که ابتدایی ترین موضوعات خبری را می دانند را نشان می دهد خدا را شاکرم که نیات شوم و باطل خود را با ادبیات به شیوه لمپنیزم به اذهان مخاطبان قرار می دهند مشت نمونه خروار است. همین گونه فکر می کنند - می نویسند و انتشار میدهند. بخوانید و بخندید.

داوری‌های خانه سینما در بخش مواد تبلیغی حرفه‌ای نیست.

heidariam — Wed, 07 Sep 2011 17:00:22 GMT

یک طراح پوستر و عکاس داوری‌های پانزدهمین جشن خانه سینما در بخش مواد تبلیغی را غیرتخصصی و غیرحرفه‌ای دانست.

حیدر رضایی به خبرنگار مهر گفت: آنچه با نگاه به فهرست نامزدهای دریافت تندیس جشن سینما در بخش مواد تبلیغی دیده می‌شود نشان می‌دهد که این داوری غیرتخصصی و غیرحرفه‌ای انجام شده است، از داوران جشن خانه سینما که تشکل‌های صنفی در آن حضور دارند انتظار می‌رود در بخش‌های مختلف به دور از غرض‌ورزی و عادلانه قضاوت کنند.

وی ادامه داد: آثار معرفی شده ضعیف هستند، خوشبختانه این آثار دیده شده و می‌توان به سادگی درباره کیفیت آنها نظر داد، در ترکیب داوران این بخش دو عکاس حضور دارد اما گرافیست‌ها در این بخش غایب هستند، حضور یک گرافیست در میان داوران می‌توانست به قضاوت درست و حرفه‌ای منجر شود.

رضایی افزود: جشن‌ها و جشنواره‌ها تنها برای اهدای تندیس و جایزه به برگزیدگانشان به وجود نیامده‌اند، یکی از مهمترین اهداف جشنواره‌ها و محافل سینمایی کشف استعدادهای تازه و معرفی هنرمندان خلاق و نیروهای جدید است، تکرار مداوم نام عده‌ای محدود در جشن‌ها و جشنواره‌ها به نفع سینمای ایران نیست.

طراح پوستر فیلم سینمایی "جرم" گفت: طراح پوستر و گرافیست اگر با کارگردان در ارتباط باشد با نگاه و نظر سینمایی و هنری قرابت بیشتر دارد، اما معمولا طراح با اعمال نظر پخش‌کننده و تهیه‌کننده باید کار کند و این موضوع او را از دغدغه‌های هنری‌اش دور می‌کند.

منبع خبر در خبرگزاری مهر

طراحی پوستر لاتین فیلم سینمایی پروانگی

heidariam — Sat, 30 Jul 2011 21:36:29 GMT

اخراجی ها، گرداب ابتذال و چند داستان دیگر... -2

heidariam — Mon, 25 Jul 2011 08:16:00 GMT

گرافیک نت؛ پس از بخش نخست گفتگو با حیدر رضایی، طراح پوسترهای سینمایی، بخش دوم این گفتگو هم اکنون پیش روی شماست.

چه قدر این اعمال سلیقه ها و نظرها در روند شکل گیری ایده و به سرانجام رساندن آن توسط شما موثر است؟
- بسیار مهم و قابل توجه است. هنر گرافیک ارتباط بسیار مستقیمی با سفارش دهنده آن دارد. هر قدر سفارش دهنده حرفه ای تر باشد اثر مناسب تری ارائه میشود چه بسا مواردی که با نظرات سازنده و گوشزد کردن موارد خاص، طرح مورد نظر بهتر شده است. اصولا هر قدر دخالتهای غیر تخصصی و غیر حرفه ای صورت گیرد مطلوبیت نتیجه کار کمتر می شود.
اگر موضوعی را عکاسی و ارائه کنید مخاطب مجبور به دیدن آن است ولی وقتی در قالب سفارش قرار می گیرد باید خواسته های سفارش دهنده تامین شود. حال هر قدر سفارش دهنده درک درست تری نسبت به موضوع داشته باشد ارائه آن بهتر و هر قدر ضعیف تر باشد نتیجه ای نامناسب تر به بار می آید حتی بجایی می رسد که طراح خود را فقط یک مجری اوامر سفارش دهنده می بیند و از ذکر نام خود پرهیز و صرفا برای دریافت پول اقدام می کند. این حالت در سینما بسیار قابل محسوس است.
بازیگران توانایی را می بینید که بخاطر پول و امرار معاش انتخاب می شوند و مجبورند نقشهای ضعیف را اجرا کنند. مسئله شناخت و درک درست از گرافیک از سوی سفارش دهنده موضوع بسیار مهمی است. وقتی به مطب پزشک می روید کاملا خود را تسلیم مواردی که او می گوید می کنید تا از درمان او نتیجه بگیرید ولی همان سفارش دهنده در موارد سفارش گرافیک خود را چنان صاحب نظر و آگاه می داند که گویا سالها تجربه کرده است. البته نقش سفارش دهنده فقط تقبل هزینه ها نیست بلکه هدایت و حمایت معنوی از طراح گرافیک بسیار مهم و حساس است که بخشی از آن تامین مسائل مالی است نه همه آن. در ایران سفارش دهنده معنای درستی ندارد. هر کسی که هزینه ها را پرداخت کند سفارش دهنده و یا تهیه کننده است که این درک درستی نیست. در این میان وجود مدیر هنری بسیار لازم و تاثیرگذار است.

با توجه به تجربه شما در زمینه طراحی پوسترهای سینمایی به نظر شما موانع اصلی در روند طراحی و تولید این آثار چیست؟ چرا اکثر این آثار یک شکل و فاقد خلاقیت و ایده های نو هستند؟
1- عدم سفارش دهنده حرفه ای و آشنا به مقوله سینما و تبلیغات
2- وجود مافیای قدرت و روابط خانوادگی و روابط به جای ضوابط
3- عدم نظارت حرفه ای مراکز نظارتی بر تبلیغات و تبلیغ فرهنگی کشور
4- غیر تخصصی بودن مراکز نظارتی و عدم انگیزه مناسب جهت پیگیری تاثیرگذار
5- جلوگیری مافیای قدرت و رابطه بازیها از ورود جوانان مستعد و خلاق دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی
6- کم سوادی و بی سوادی فعالان فعلی و عدم انگیزه مناسب وعدم تلاش برای ارائه اثر مناسب
7-عدم سفارش به طراحان زبده و خلاق
معمولا سفارش دهندگان آثار سینمایی، سواد مناسبی در خصوص تبلیغات و گرافیک ندارند. اگر اثر درخور توجهی چه قبل و چه بعد از انقلاب و در طول این سالها بوجود آمده است از سوی کارگردانهای صاحب نام و یا سفارش دهنده هایی بوده که معمولا تهیه کننده آثار فاخری بوده اند. به دلیل مقاومت کردن طراحان خلاق در مقابل خواسته های غیر حرفه ای، پخش کننده های فیلم تمایل زیادی به رجوع به این طراحان ندارند و بیشتر به سمت کسانی که انعطاف بیشتر دارند یا فقط نقش یک مجری اوامر غیر حرفه ای را بازی می کنند می روند و حاضر به هیچ گونه ریسک و آزمایشی نیستند. از طرفی مخاطب را با ذهن مسطح خود می بینند و راه را بر روی هر ایده و خلاقیتی می بندند و هر گونه نشانی از بروز تفکر نو و خلاقیت با ارزشی را در نطفه خفه می کنند حتی امکان بروز و ظهور را هم نمی دهند و اگر کسی در این راه مقاومت کند انواع مارکهایی از قبیل ضد گیشه، هنری (با نگاه منفی) و ... را به وی می چسبانند و در نهایت منزوی و طرد می شوند.
دائما هر تجربه ای که با فروش و گیشه موفق همراه باشد دیگران بدون کمترین فکر مدام در حال تکرار آن هستند. گویا پوسترهای سینمایی جز وظیفه ای برای معرفی چهره های سینمایی ندارند البته با وجود فیلمهای سخیفی که طی این سالها تولید و پخش می شود انتظاری بیش از این از سینمای بیمار ایران نیست و نباید منتظر آثار درخور توجه گرافیک و پوستر باشیم چرا که جایی برای فکر و اندیشه نیست. بنابراین بنده منکر پدیده "آگهی های روزنامه ای" در قالب پوستر نیستم. چراکه مجریان تولید آگهی های درجه سه در قالب پوستر اتفاقا فیلمهای متناسب با خود را دارند و قرار نیست تمام آثار فاخر باشند. با این وجود انتظار داریم حداقل ها برای شکل گیری یک اثر هنری رعایت شود که متاسفانه این حداقل ها نیز مورد توجه پوستر سازان مبتذل قرار نمی گیرد. کار بجایی رسیده که مجریان نابودی پوسترهای سینمایی با مطبوعات و خبرگزاریهای ناآشنا و کم اطلاع مصاحبه می کنند و کسانی که در این حرفه سالها خون دل خورده اند و نقش بسزایی در شکل گیری آن داشته اند را به سخره گرفته و انتقاد می کنند. وقتی آب سر بالا میرود قورباغه ابوعطا می خواند. وقتی هیچ دستگاه نظارتی بر عملکرد آنها وجود ندارد و هر روز پر توقع تر و گستاخ تر می شوند، وقتی دو نفر در سال بیش از 90 درصد پوسترهای سینمایی را به بدترین شکل اجرا می کنند و جشنواره ها فقط برگزارمی شوند و با بیانیه تحقیرآمیز به اتمام می رسند یا بخاطر خالی نبودن عریضه جوایزی را تقسیم می کنند نتیجه آن می شود که خود را مدعی و تاثیرگذار می پندارند و راه صد ساله را یک شبه با خواب و خیال طی می کنند. چند روز پیش شاهد بودیم یکی از همین آقایان که به واسطه پدرشان در سینما به جایگاه مافیایی مبدل شده اند طی مصاحبه ای با یکی از خبرگزاریهای کشور که خود را صاحب نظر و موثر در تحولات سینما می داند با کمال گستاخی لب به انتقاد از نبود عکس مناسب در سینما، نداشتن متریالهای در خور توجه، نبودن طراحان دلسوز و ... گشوده است. برخی حتی تحمل یک اثر مناسب و در خور تحمل در سال را هم ندارند گویا سرقفلی این بازار را به آنها سپرده اند و برای دیگران هیچ جایی نیست!

با توجه به اینکه بهترین آثار پوستر سینمایی پس از انقلاب سفارش دهنده دولتی همچون فارابی داشته است کار با تهیه کننده های دولتی را بیشتر می پسندید یا تهیه کنندگان خصوصی را؟
- عموما آثار فاخر از تهیه کننده های فاخر است حال چه دولتی باشد و چه خصوصی. از انسان کوچک توقع کار بزرگ اشتباه است. ما فیلمهایی را داشته ایم که تهیه کننده خصوصی داشته و حتی نگرانیهای مالی و اقتصادی هم داشته اما آثار حرفه ای و مناسبی ارائه شده است و برعکس.

کمی از اخراجی ها و کار با ده نمکی بگوئید، چه شد که پوستری به غیر از پوستر شما بعنوان پوستر رسمی این فیلم معرفی شد؟
- برای من ده نمکی هم مثل بقیه سفارش دهنده ها است. غیر از کار "اخراجی های یک" که ماجرای دیگری داشت من "اخراجی های3" را هم کار کردم. روزی تماس گرفت و سفارش طراحی پوستر "اخراجی های3" را داد و چون تقریبا از فضای کاری من اطلاع داشت می دانست من قطعا متفاوت تر از کارهای روال کلیشه ای و معمولی ارائه خواهم کرد. ذهنیت ده نمکی خیلی سیاسی و جوابگو است و این برای ماندگاری او در این عرصه منفی است. خیلی درگیر مسائل روزمره است و به تبع آن آثارش هم در معرض روزمرگی قرار می گیرد. بالاخره ما به همان اندازه ای که فکر می کنیم اثر مان هم به همان اندازه شکل می گیرد. هر چقدر وسیع و گسترده و عمیق تر فکر کنیم گستره مخاطب هم بیشتر می شود و هر چقدر محدودتر مخاطبانمان هم کمتر. ولی من در طراحی پوسترهای فیلم ده نمکی، گسترده و عمیق نگاه می کنم. برای همین پوسترهای فیلم ده نمکی خیلی از فیلم جلوتر است و وقتی فیلم را از اکران برمیدارند پوسترها بعنوان یک اثر گرافیک ماندگار هستند و تاریخ مصرف ندارند. طرح اول من دو انگشت پیروزی سوخته شده بود که بعد از مشاهده آن درخواست طرح دیگری را داشت که من طرح دوم را ارائه کردم و در نتیجه با تفاهم نهایی هر دو پوستر چاپ شد. انعکاس وسیعی در فضای سایبری داشت و از آنجایی که فیلم با باورهای گروهی همخوانی نداشت با واکنش های متفاوتی روبرو شد. از همان بدو نمایش حمله وسیعی به من و پوستر انجام شد. از آنجایی که من هیچ گونه انگیزه سیاسی نداشتم و فقط در خدمت فیلم بودم هیچ واکنشی نشان ندادم. انگهای سرقت و کپی کاری و .. را زدند در صورتی که من کوچکترین آگاهی از وجود یک طرح کاریکاتور از سالها قبل را نداشتم و این شبیه سازی های نادر بعضی اوقات در کار هنرمندان در همه سطوح پیش می آید ولی اگر روال شود بحث دیگری است که توجیه ندارد. در هر صورت هیچ اطلاعی از وجود چنین طرحی نداشتم و اگر این چنین بود قطعا این پوستر ارائه نمی شد. اصلا برای وارد نشدن به ابتذال و کلیشه است که الان در خبرگزاری کار دیگری انجام می دهم تا در این ورطه ها گرفتار نشوم. آن وقت چطور می توانم اثر فرد دیگری را به نام خودم درج و ارائه کنم؟ هیچ هنرمند حرفه ای برای یک اثر آبروی حرفه ای خود را نمی برد مگر مشکلات روحی و روانی داشته باشد یا به دنبال منافع خاصی باشد که ارزشش را داشته باشد. یا طوری کپی برداری کند که به اصطلاح جای در رو داشته باشد. شیطنتهایی برای بی ارزش کردن این اثر انجام شد که خوشبختانه مثمر ثمر نبود. اعتقاد دارم اگر این پوستر برای فیلم دیگری بود دچار این همه هجمه تبلیغاتی نمی شد. ده نمکی فردی مدعی نیست و از خیلی کسانی که با ژست های روشنفکری و با عناوین خوش رنگ و لعاب خود را پنهان کرده اند قابل قبول تر است. سینمای ما همین است.

از میان آثارتان کدام پوستر را بعنوان پوستر محبوب خود انتخاب می کنید؟ طراحی برای کدام فیلم برایتان لذت بخش تر بوده؟
- من هر کدام از کارهایم را به اندازه ای دوست دارم. برای همه آنها زحمات زیادی انجام داده ام. اگر بخواهم از پوسترهایی نام ببرم که در شرایط مناسب و قابل قبولی طراحی را انجام داده باشم و در اعمال نظراتم هم موفق شده باشم می توانم به پوسترهای دلخون، مجنون لیلی، عصر جمعه، اخراجی ها، پروانگی و ... و طراحی فیلم "دنیای وارونه" کار شهریار بحرانی اشاره کنم. این کار، سخت و لذت بخش بود.

آیا در زمینه گرافیک فعالیت دیگری هم دارید یا فقط پوستر سینمایی طراحی می کنید؟
- عمده فعالیت من متمرکز بر طراحی پوستر فیلم سینمایی است و شاخه های دیگر گرافیک را نیز در حال تجربه هستم مانند طراحی لوگو، تبلیغات محیطی شهری، طراحی جلد مجله و کتاب و ... ولی برای اینکه امرار معاش داشته باشم و در گردآب ابتذال و مشکلات مالی گرفتار نشوم در قسمت عکس خبرگزاری مهر فعالیت می کنم.

با توجه به اینکه شما در حال حاضر دبیر سرویس عکس یکی از خبرگزاری ها هستید، نقش عکس را در طراحی پوسترهای سینمایی چطور ارزیابی می کنید؟
- اینکه امروز در واحد عکس خبرگزاری هستم یک علت بیشتر ندارد، آن هم اینکه در عرصه تبلیغات سینمایی خیلی واسطه مالی شده بودم و زمانی متوجه شدم در عرصه کار سینمایی در ورطه تکرار و ابتذال قرار گرفته ام و کمتر اثر پیش می آمد که نامم را درج کنم و فقط بخاطر پول و امرار معاش کار می کردم که این مورد با انگیزه کاری من فاصله داشت. بنابراین مجبور شدم از شاخه هنرهای تجسمی، عکاسی را انتخاب کنم تا از طریق عکاسی امرار معاش کنم و از طریق سینما ادامه روند ذهنی و اعتباری خود را دنبال کنم. نمی خواستم در ورطه تکرار و ابتذال قرار بگیرم البته با مقوله عکس غریبه نبودم و یکی از ابزارهای مهم پوستر سازی برای سینما آشنایی با هنر عکاسی است. اگر طراح گرافیک از تکنیک ها و قدرت عکاسی و اختیارتی که این هنر می تواند در اختیار پوستر سازی قرار دهد آگاه باشد قطعا آثار درخور توجه و ماندگاری می تواند ارائه دهد. گاهی یک عکس خوب به تنهایی می تواند یک پوستر بسیار خوب برای یک فیلم محسوب شود و از این موارد بسیار زیاد است. گاهی برای طراحی یک پوستر قبل از شروع فیلمبرداری و ساخت فیلم ، فیلمنامه را مطالعه کرده ام و از فضای کلی فیلمنامه طرح هایی را به تهیه کننده و یا کارگردان ارائه کرده ام که بسیاری از آنها در حین ساخت فیلم و بسیاری دیگر بعداز فیلمبرداری در استودیو عکاسی کار شد آثاری مانند فیلم راز مینا – اخراجی ها – فرزند خاک – شمارش معکوس – مجنون لیلی – عصر جمعه و ... که با استفاده از هنر عکاسی و گرافیک کارهای با ارزشی محسوب می شوند. متاسفانه با ورود دوربین های دیجیتال همان مشکلی که برای گرافیک بوجود آمد برای عکاسی و فیلمبرداری هم بوجود آمد. افراد با گمان اینکه با خرید دوربین دیجیتال عکاس شده اند و به رقم تکرار عکسها و مشاهده آن و اختیاراتی که دوربینهای دیجیتال در اختیار صاحبان آن قرار می دهند مشکلات زیادی در این عرصه به لحاظ کیفیت و ارائه عکسهای مناسب بوجود آمده است که ناشی از همین باورهای اشتباه و کاذب است که به تبع آن طراح پوستر زحمات زیادی را باید متحمل شود البته این مورد نباید برای طراح گرافیک بهانه ای برای ارائه کار نامناسب باشد ولی می تواند در ارائه، کمک بیشتری باشد.

روند طراحی پوستر در مراکز بزرگ سینمایی جهان همچون هالیوود را چطور می بینید؟ آیا می تواند الگویی مناسب برای طراحی پوستر فیلم در ایران باشد؟
- قطعا در موارد اجراها و تکنیکها می تواند الگوهای خوبی باشند ولی در محتوا به لحاظ فرهنگی و اجتماعی تضادهای زیادی وجود دارد که نمی تواند کمکی در شکل دهی پوسترهای ایرانی باشد. کما اینکه اگر طراحی بخواهد برای فیلم ایرانی پوستری را برای خارج از کشور طراحی کند متناسب با درک تصویری و انتقال محتوای فیلم با شاخص های بین المللی کار خواهد کرد. طراحان نباید تقلید کورکورانه داشته باشند بلکه باید با باورها و میزان سواد بصری و ارتقای آن در سطح جامعه و خارج از کشور کار ارائه دهند، باید ضعفها شناسایی و برطرف و نکات مثبت و تاثیرگذار در اجرا لحاظ شود. به نظرم ما کشور غنی از لحاظ تصویر و فرهنگ هستیم و می توانیم بدون شعار دادن این فرهنگ غنی تصویری را شناسایی و با نگاه و قالب درست صیقل داده و پرورش دهیم و دیگران این تاثیرگذاری را داشته باشند. البته باید از موارد مثبت آنها استفاده درست داشته باشیم.

لطفن چند کلمه درباره هر یک از این اسامی بگویید:
- مرتضی ممیز: استاد و ماندگار در تاریخ هنر گرافیک
- ابراهیم حقیقی: استاد و خالق آثار موفق پوسترهای سینمایی
- محمد علی باطنی: پیشکسوت پوسترهای سینمایی روزمره
- بهزاد خورشیدی: طراح کاریکاتور!
- امیرشیبان خاقانی: یک بنده خدا!
- بنیاد سینمایی فارابی: می تواند نقش بسیار زیادی در معرفی طراحان خلاق و مستعد و جوان ایفا کند ولی متاسفانه ...
- خبرگزاری مهر: رسانه ای که داعیه معتدل بودن دارد.
- گرافیک نت: بلندگوی رسانه ای و امید بخش طراحان گرافیک.

در پایان اگر سخنی ناگفته مانده، بفرمائید:
با امید به اعتلا و پیشرفت در مسیر بروز تمامی خلاقیت های تصویری جوانان مستعد ایران و کسب قله های افتخار.
گفتگو در گرافیک نت

... به دور از هیاهو -1

heidariam — Sat, 23 Jul 2011 10:06:00 GMT

گفتگو با رضایی از دو جهت برای مجموعه گرافیک نت حائز اهمیت بود، نخست اینکه رضایی کارنامه ای روشن در زمینه طراحی پوسترهای سینمایی دارد و دوم اینکه پرسش های ما و پاسخ های وی انگیزه بیشتری را برای بررسی پرونده پوسترها و تبلیغات سینمایی در آینده برای ما ایجاد کرد.

گرافیک نت؛ وقتی که تصمیم گرفتیم پرونده "پوسترهای سینمایی" رو در سایت باز کنیم نخستین نامی که به ذهنم رسید نام حیدر رضایی بود، رضایی رو از مدتی پیش می شناختم و با کارهایی که انجام داده بود کمابیش آشنا بودم، اطمینان داشتم که در میان پوسترسازان سینمایی حرفی برای گفتن دارد و این از سبک پوسترها و سوژه پردازی ها و همچنین نگاه ویژه ی وی به رابطه سینما و گرافیک پیدا بود.
فضای مجازی رو زیر و رو کردم تا اطلاعاتی از او بدست بیاورم و پیش زمینه آشنایی از او کنم ولی هیچ ردی به جز وبلاگش پیدا نکردم، نکته جالب برایم این بود که کسی که دست کم بیست سال پوستر سینمایی طراحی کرده چطور تا به حال هیچ گفتگویی "تا آنجایی که من میدانم" با مطبوعات و رسانه ها نداشته!
مدتی گذشت و من نشانی ایمیل رضایی رو یافتم و ایمیلی برایش ارسال کردم، راستش امیدی به دریافت جواب نداشتم که پس از چند روز جوابم رو داد و این سرآغازی بود برای تماس با حیدر رضایی و درخواست برپایی نمایشگاه مجازی از آثارش در گرافیک نت.
رضایی با کمال میل درخواستم رو برای برپایی نمایشگاه آثارش در گرافیک نت را پذیرفت، نمایشگاه برگزار شد و استقبال گسترده ای هم از این نمایشگاه در میان اعضا و دیگر علاقمندان شد و همینطور بازتاب خوبی در میان سایت های همکار و حتی سینمایی ها داشت.

شخصیت رضایی برای من وقتی جالب تر شد که همزمان با انتشار مطلبی از وی در سایت و سیل نظرات مغرضانه و خارج از منطق عده ای معدود " و شاید هم یکی دو نفر" که با عناوین مختلف و با قصد تخریب وی دست به انتشار کامنت میزدند خم به ابرو نیاورد و در جواب من که پرسیدم؛ اگر مایل باشی می توانم کامنت های تند و تیز رو حذف کنم، به من گفت که لزومی به این کار نیست و خود می داند سرچشمه این ماجرا از کجاست و فقط از من خواست در صورت انتشار کامنت توهین آمیز و خارج از ادب آنرا از سایت حذف کنیم.

گفتگو با رضایی از دو جهت برای مجموعه گرافیک نت حائز اهمیت بود، نخست اینکه رضایی کارنامه ای روشن در زمینه طراحی پوستر و تبلیغات سینمایی دارد و دوم اینکه پرسش های ما و پاسخ های وی انگیزه بیشتری را برای بررسی پرونده پوسترها و تبلیغات سینمایی در آینده برای ما ایجاد کرد.

مجبور شدیم به دلیل حجم زیاد این گفتگو آن را در دو بخش منتشر کنیم که بخش نخست امروز و بخش دوم دوشنبه، سوم مرداد پیش روی شما خواهد بود.

امیرعلی مددی، سردبیر

قبل از هر پرسشی لطفاً کمی از خودتان بگویید.
- متولد 1352 و فارغ‌التحصیل هنرستان هنرهای تجسمی هستم. از کودکی خیلی به نقاشی علاقمند بودم و با تشویق برادر بزرگ و پدرم که همیشه برایم انگیزه ایجاد می‌کردند روزانه و بطور مستمر نقاشی می‌کشیدم. پدرم کارگر میدان میوه و تربار میدان شوش بود و مخارج خانه را به سختی و با زحمت زیادی تهیه می‌کرد؛ در واقع ما خانواده پرجمعیتی بودیم و هزینه‌ها هم بالا بود و درآمد اندکی که پدرم داشت کفاف مخارج زندگی را نمی‌داد. به این جهت از سال پنجم ابتدایی همراه با درس خواندن، کار هم می‌کردم تا حداقل هزینه‌های تحصیل خود را تأمین کنم.
همراه برادرانم در مسجد محل حضور فرهنگی فعالی داشتم و از طرفی تنور جنگ هم داغ بود و فرصت خوبی برای یادگیری و استفاده از امکانات واحد فرهنگی مسجد و سپاه برای تبلیغات جبهه و جنگ وجود داشت. آنجا انسان‌های کم ادعا و بی ریایی فعالیت می‌کردند که به چیزی جز انجام وظیفه فکر نمی‌کردند. وقتی از آنها یاد می‌کنم فکر می‌کنم در خواب و رویا بوده‌ام و همه آنها نقش بسیار زیادی در هدایت و حمایت از من داشتند؛ شهدای بزرگی همچون محسن عبدالله‌زاده، محمود عندالله و دیگر شهدا و دوستانم در مسجد جامع فاطمیه.
در واقع زندگی هنری‌ام را مدیون شهدا می‌دانم. از طریق مسجد به فضاهای دیگری راه پیدا کردم و سعی کردم همراه با آموزش نقاشی و گرافیک و تئوری هنرهای تجسمی با امکانات مراکز فرهنگی مانند پایگاه شهید بهشتی سپاه و کمیته انقلاب اسلامی و حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی بتوانم به تجربه‌ام اضافه کنم و از اساتیدی که در این مراکز حضور دارند کمال استفاده را ببرم. از سال اول هنرستان جذب روابط عمومی مجمع جهانی اهل‌بیت شدم و از آن پس با واحد تجسمی حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی و با نقاشان و اساتید فعال آن زمان در حوزه هنری همراه شدم.

از چه سالی در زمینه طراحی پوسترهای سینمایی شروع به فعالیت کردید؟
- در ادامه همکاری با واحد تولید فیلم‌های سینمایی حوزه هنری از طریق یکی از دوستانم به آقای حسن کلامی که از مدیران تولید فیلم‌های سینمایی بود آشنا شدم و اولین پوستر فیلمی که طراحی کردم پوستر فیلم "سجاده آتش" به کارگردانی احمد مرادپور بود و بعد "خاکستر سبز" اثری از ابراهیم حاتمی‌کیا در سال 1370.
در آغاز کار بیشتر سعی داشتم خودم را تثبیت کنم و بعد آهسته آهسته بتوانم ایده و گرافیک را در پوسترهای فیلم رواج بدهم .آن زمان پوستر فیلم مانند همین الآن به یک نوع بی‌هویتی - که مرتبط با آثار هم است - مبتلا بود و بیماری مزمن عدم خلاقیت و عدم آشنایی با مقوله گرافیک در آن موج می‌زد.
در تمام این سال‌ها سعی داشتم با رعایت خواسته‌های سفارش‌دهنده، نقش یک هدایت‌گر در برآورده شدن خواسته‌های سفارش‌دهنده‌های بی‌اطلاع سینمایی در مقوله تبلیغات و گرافیک را در چارچوب رعایت اصول گرافیک داشته باشم تا بر سواد بصری مردم تاثیرگذار باشم و اثر ماندگار ایجاد کنم. اگر کمی در این آثار دقت کنیم مشاهده می‌کنیم که طراح، تلاش خود را داشته است اما قضاوت درباره اینکه تا چه اندازه توانسته گرافیک را در خدمت پوستر فیلم بیاورد و اثر در خور شأن گرافیک ایران ارائه دهد بر عهده دیگران است.

با توجه به اینکه سال‌های زیادی است که به حرفه طراحی پوسترهای سینمایی اشتغال دارید چرا جزو هنرمندان کم‌حاشیه و یا بهتر بگویم "بی‌حاشیه" هستید؟ چرا کمتر مصاحبه می‌کنید و کمتر نامی از شما در رسانه‌ها و مطبوعات منعکس می‌شود؟
- این دیگر کمی به روحیه شخصی‌ام بر می‌گردد. زیاد اهل هیاهو نیستم .مورد دیگر اینکه در کشور ما معمولاً اگر در گروه و دسته‌های مختلف نباشی - منظورم گروه‌های هنری است - زیاد جایی برای مطرح شدن نخواهی داشت. اگر بخواهم واضح‌تر بگویم باید در مافیا قرار بگیری واگرنه جایی برای مطرح شدن نیست و انزوا حرف اول را می‌زند. از آنجا که "مافیا" و "گروه‌گرایی" با روحیه‌ام هم‌خوانی ندارد لاجرم گزینه انزوا سهم من می‌شود.
مورد دیگر این است که معمولاً رسانه‌هایمان برای جذب مخاطب به دنبال افراد مطرح و شناخته‌شده هستند. این اشکال عمده مطبوعات کشورمان است که در معرفی افراد بی‌ادعا و شناخته نشده، انگیزه کافی برای فعالیت ندارند. امروز هنرمندان زیادی در عرصه‌های مختلف داریم ولی متأسفانه خبرنگاران بیشتر ترجیح می‌دهند سراغ نام‌آوران و آنهایی که بیشتر در رسانه‌ها هستند بروند لذا نقش اصلی و مهم خود را به خوبی انجام نمی‌دهند.
یکی از اهداف و رسالت مطبوعات، معرفی تمامی افراد نخبه و خلاق و متفکر در تمام زمینه‌ها به عموم مردم است تا مدیران و دست‌اندرکاران فرهنگی و بقیه تصمیم‌سازان و تصمیم‌گیران جامعه بتوانند از آنها در موارد مختلف استفاده بهینه داشته باشند اما متاسفانه این رسالت مطبوعات تا حد زیادی مغفول مانده است. "حیدر رضایی" قصد دارد بیشتر با کارهایش حرف بزند تا با حرف و هیاهو.

شما در کنار هنرمندانی چون مرحوم ممیز، محمد علی باطنی، محمد علی حدت و میشا که قبل از انقلاب اسلامی به صورت حرفه‌ای در زمینه ایلوستراسیون و طراحی پوسترها و پلاکاردهای سینمایی فعالیت داشتند، اولین هنرمندی هستید که پس از انقلاب بطور جدی این حرفه را پیشه کردید و با استفاده از فناوری‌های رایانه‌ای آن را پیش بردید. آیا زمانی که استفاده از این فناوری‌ها هنوز در میان پوسترسازان و طراحان پلاکارد ناشناخته به نظر می‌رسید، شما با مقاومت و موضع‌گیری‌هایی از جانب این قشر مواجه نشدید؟
- این مشکل همیشه با ورود یک وسیله جدید بوجود آمده است. هنرمندانی که سال‌ها با یک وسیله و لوازم مشخص کار می‌کنند برای اینکه تسلط و آگاهی کافی از وسیله جدید ندارند طبیعی است مقاومت نشان دهند و احساس خطر کاذب داشته باشند و کسانی را که به سمت این وسائل می‌روند را با عناوینی نظیر اینکه "آنها هنرمند نیستند"، "کار دست چیز دیگری است"، "آنها نمی‌توانند فلان کار حرفه‌ای را انجام دهند، رفته‌اند سراغ وسیله‌ای که همه کارها را او انجام می‌دهد" یا "یک کودک هم می‌تواند این کار را انجام دهد" و ...
ولی واقعیت این است که امروز در دنیایی زندگی می‌کنیم که ارتباطات و دانستن اطلاعات نیاز روزمره و لازم است و اگر به آن مسلح نباشیم قطعاً بازنده میدان خواهیم بود. این مسئله را هم باید همیشه در نظر گرفت که هیچگاه هنرمند نباید در قید و بند وسیله و امکانات باشد. هنرمند در انتخاب تکنیک و ارتباط با مخاطب در وهله اول باید سواد و تجربه کافی داشته باشد و در مرحله بعد بتواند درست و به موقع از آن استفاده کند تا به چیزی که به صورت بالقوه دارد را بالفعل کند و در این راه هیچ گونه محدودیتی نیست. هر گونه تعصب و مخالفت هم در این راه محکوم به شکست است چون نتیجه دلخواه نیست.
همچنین در استفاده از وسائل و امکانات این هنرمند است که باید سوار بر وسیله باشد نه وسیله سوار بر هنرمند. در خیلی از آثار ضعیف و سخیف و ابتدایی، شاهد این هستیم که قبل از آنکه شاهد یک ایده و خلاقیت تصویری باشیم شاهد یکسری فیلترها و رنگ و ... فتوشاپی هستیم که قبلاً توسط خود خالق نرم‌افزارهای کامپیوتری تجربه شده‌اند.

پرسش دیگر من این است که پذیرفتن ورود یک فناوری جدید در طراحی و تولید یک هنر و حرفه قدیمی چه قدر با دشواری روبرو بوده است؟
- مقداری از این مقاومت‌ها از سوی کسانی که از وسائل قدیمی استفاده می‌کنند طبیعی است ولی به مرور زمان این تابو شکسته می‌شود و مجبور می‌شوند از وسایل روز استفاده کنند. این مشکل برای عکاسان هم بوجود آمده است. در بدو ورود این امکانات و تجهیزات عده‌ای بدون تأمل و با تعجیل از آنها استقبال می‌کنند و فکر می‌کنند مشکل‌شان فقط در اجراست. به این ترتیب فکر می کنند صرفا با فراگیری نرم‌افزارهای کامپیوتر می توانند یک گرافیست شوند غافل از اینکه به مرور زمان به علت عدم آگاهی از دانش گرافیک وعدم سواد بصری نه تنها گرافیست نشده اند بلکه کاملا زمین گیر می شوند.
افرادی که از دانش گرافیک و هنرهای تجسمی برخوردارند باید خود را ملزم به فراگیری نرم‌افزارهای روز کنند تا شاهد ارائه فکرهای ناب در قالب اجراهای ضعیف نباشیم. نتیجه این است که ما فقط در شکل اجرا کردن هنر مورد نظر متفاوت شده‌ وگویی مسلح به ابزار جدیدی برای انتقال مفاهیم تصویری شده‌ایم، همین!

بیشتر با چه نرم‌افزاری کار می‌کنید؟
فتوشاپ، کورل، فری‌هند. البته هیچ وقت خودم را در قید و بند نرم‌افزاری نکرده‌ام. از هر وسیله‌ای که بتواند فکرم را به یک اثر تجسمی نزدیک کند بهره می‌برم.

متوسط تیراژ چاپ پوسترهای سینمایی جه قدر است؟ آیا شما در روند چاپ و آماده‌سازی هم نظارت دارید؟
- متأسفانه امروز با نبود انگیزه و مکان مناسب برای نصب پوستر و سفارش فرمایشی و تزئینی پوستر، این هنر با بالاترین تیراژ به 2 هزار می‌رسد. البته این رقم با توزیع در استان‌ها در نظر گرفته می‌شود و در حد خیلی محدود و بیشتر در سینما و اطراف آن نصب می‌شود. در مواقعی که توافق بین طراح و سفارش‌دهنده صورت گرفته باشد روند چاپ و آماده‌سازی قبل و بعد از چاپ توسط طراح صورت می‌گیرد که البته این کار لازم و مفیدی است اما متأسفانه در خیلی از موارد انجام نمی‌شود.

برای هر فیلم چند نوع پوستر و آفیش طراحی می‌شود؟
- معمولاً با توجه به محتوا و عکس‌های فیلم چندین طرح اولیه آماده می‌شود که اگر محتوا و متریال‌های اولیه حرفه‌ای و مناسب باشد جای کار بیشتری برای ارائه دارد. از سوی دیگر سفارش‌دهنده به لحاظ کمیت نقش مهمی را ایفا می‌کند. البته از سوی طراح می‌تواند چندین اتود اولیه مطرح باشد ولی تصمیم نهایی با سفارش دهنده اثر است و کشش اقتصادی فیلم.
متأسفانه در بین سفارش‌دهنده‌هایمان یک فکر اشتباه وجود دارد چراکه برای رسیدن یک محصول به فروش مناسب، تبلیغ حرفه‌ای انجام نمی‌دهند. البته بضاعت فقیرانه آثار تولید شده خود یک علت اصلی برای بازگشت سرمایه سفارش دهنده است. سفارش دهندگان بیشتر بر روی آثاری که بازگشت سرمایه را تضمین میکند سرمایه گذاری می کنند. به هر حال اگر فکر مناسبی برای آثار کم مخاطب نشود فروش در خور مناسب و بجایی نخواهند داشت.

آقای رضایی؛ در میان آثار شما "از لحاظ محتوا و انتخاب آثار" با فراز و نشیب های قابل توجهی بر می خوریم، از طراحی پوستر برای فیلمهای کارگردانان متفاوت و بزرگی چون اصغر فرهادی، رخشان بنی اعتماد، مسعود کیمیایی، عزیزالله حمید نژاد و... تا طراحی پوستر فیلم های متوسط و گاه ضعیف از کارگردانانی گیشه ای و تا حدودی سطح پایین. منشاء این همه تفاوت در انتخاب آثار کجاست؟ آیا نام کارگردان یا تهیه کننده و یا محتوای فیلم در انتخاب شما موثر است؟ در کل معیار شما برای انتخاب پروژه و انجام آن چیست؟
- معیار اولیه انتخاب برای من، ارائه اثر مناسب به لحاظ ارائه یک اثر گرافیکی در خدمت سینما است. البته کارگردان و آثاری که به لحاظ محتوا و ساختار دارای ویژگی های حرفه ای هستند نیز جای کار زیادی دارند. برای من همیشه در اولویت اول "همکاری" است ولی مگر در سال چند اثر پر محتوا تولید می شود؟ و چند مورد از این آثار به من رجوع می کنند؟ بنابراین در مرحله بعد آثاری که به لحاظ ساختاری و یا محتوایی می توانند در قالب یک اثر نسبتا حرفه ای قرار گیرند نیزدر انتخاب هایم جای می گیرند. البته باید این مطلب را در نظر داشت که در نهایت خروجی که از کار می بینیم نتیجه تمام خواسته های یک طرفه طراح نیست. طراح در شکل گیری پوستر باید نظرات سفارش دهنده – البته سفارش دهنده حرفه ای - را در نظر داشته باشد و در چارچوب خواسته های او و با وفاداری به محتوای فیلم و عناصر شکل دهنده گرافیک، کار قابل قبولی را ارائه دهد. این مسیر باید با تفاهم و همراهی باشد چراکه اگر یکی از عناصر شکل دهنده، مشکلی را ایجاد کند قطعا نتیجه مناسب استخراج نخواهد شد.
بطور کلی در شکل گیری یک پوستر عوامل مختلفی تاثیرگذار هستند که در برشمردن یکی از آنها می توان به میزان آشنایی و خلاقیت طراح گرافیک از تغییرات غیرقابل پیش بینی که از سوی مراکز نظارتی اعمال می شود اشاره کرد. همچنین ارائه ایده مناسب و اجرای آن، در نظر گرفتن نقاط مدنظر سفارش دهنده در قالب گرافیک و تامین نظرات او و پایبندی بر رسالت تاثیرگذاری و ارتقای سواد بصری مردم از المان های ارائه یک اثر هنری بهتر است.

دستمزد پروژه چقدرمی تواند نقش تعیین کننده ای در انتخاب و انجام آن داشته باشد؟
- من هیچ وقت با انگیزه مالی کار نکردم اگرچه مسائل مالی هم مهم است ولی اعتقاد دارم اگر کارم را به خوبی انجام دهم مسئله مالی براحتی قابل رفع است. برای کسی که در شکل گیری یک اثر مناسب و حرفه ای تلاش می کند مسائل مالی در زمره موارد جزئی قرار می گیرد. در درازمدت نیز سفارش دهندگانی که در قید و بند مسائل مالی نیستند رجوع خواهند کرد و این موارد به راحتی برطرف می شود. کسانی که با انگیزه مالی کار می کنند قطعا در این مسیر بسیار ناهموار، راه نامناسبی را برای کسب درآمد انتخاب کرده اند و به نتیجه نخواهند رسید مگر اینکه با نگاه کاسب کارانه بخواهند حضور داشته باشند که البته این گونه افراد کم هم نیستند.

برای هر پروژه بطور متوسط چه قدر دستمزد دریافت می کنید؟
- سطح دستمزدها با وجود آفتهای موجود، بسیار کم است. منظورم از آفت این است که عده ای با عناوین مختلف، بخاطر ماندن در این کار یا برای حضور به هر قیمتی و ... حاضرند وارد بدنه بسیار نحیف و بی بضاعت و فقیرانه سینما شوند البته خیلی جذاب و فریبنده وارد می شوند. یکی از این تحرکات فریبنده خود را در قالب نگرفتن دستمزد و یا دستمزد بسیار کم نشان می دهد که تاثیرات بسیار نامناسبی را در این مورد گذاشته است. فعلا برای طراحی یک پوستر فیلم بیشتر از 500 هزار تومان دریافتی ندارم و تنها انگیزه ای که من را در این حرفه نگاه داشته علاقمندی و ارائه اثر مناسب و تاثیرگذاری است.

معمولاً در پروژه های اینچنینی کارگردان بعنوان صاحب معنوی اثر بیشتر اعمال نظر یا سلیقه می کند یا تهیه کننده بعنوان مالک و یا پخش کننده فیلم؟! اصلاً سفارش دهنده پوستر فیلم کیست؟
- بصورت عمده سفارش دهنده ها اغلب از سوی پخش فیلم هستند. ولی به صورت تعارف و نمایشی نظر کارگردان و تهیه کننده نیز دریافت می شود که در نهایت نظر پخش فیلم بعنوان طرفی که می تواند بازگشت اقتصادی فیلم را تضمین کند و ظاهرا باتجربه است حرف آخر را می زند. البته اینکه فیلم برای کدام کارگردان و کدام تهیه کننده است نیز خیلی مهم است. بعضی از کارگردانها و تهیه کننده های صاحب نام اثر زیادی در جهت و شکل گیری کار تبلیغاتی فیلم دارند و پخش کننده ها سعی می کنند حداکثر نظرات آنها را با ترفندهای مختلف تأمین کنند که در غیر این صورت هزینه های مالی و اعتباری زیادی باید بپردازند. از این جهت است که پخش کننده های حرفه ای تر سعی می کنند کمتر درگیر شوند؛ حتی به قیمت اینکه پوستر دیگری که نظر کارگردان و تهیه کننده را جلب می کند داشته باشند.
از طرف دیگر برای فیلم یک کارگردان مطرح، طرحی را ارائه دادم که نظر او را خیلی جلب کرد. با ارائه آن به یکی از غیرحرفه ای ترین پخش کننده های فیلم روند اجرا کاملا متفاوت شد. نتیجه این شد که پخش کننده مرتب از اینکه با توزیع این پوستر، فیلم فروش مناسبی نخواهد داشت، در این کارگردان مطرح ایجاد ترس کرد و او بخاطر اینکه بهانه ای به دست پخش برای فروش کم ندهد تسلیم خواسته های غیر حرفه ای شد که نتیجه بسیار نامناسب و ناراضی کننده بود.

ادامه دارد... گفتگو در سایت گرافیک نت